ახალშენი: ხედიანი ნაკვეთი ბარცხანის ხეობაში და საცხოვრებელი სახლი ბათუმთან ახლოს

ახალშენი ხელვაჩაურის მუნიციპალიტეტის სოფელია მდინარე ბარცხანის ხეობაში, ბათუმის აღმოსავლეთით, ზღვის დონიდან დაახლოებით 100 მეტრზე. ის თემის ცენტრია, რომელშიც ასევე შედის ზედა ახალშენი, განახლება, სამლება, ქვემო სამლება და ხეგრუ, თავად სოფელში კი 2014 წლის აღწერით დაახლოებით 1 900 ადამიანი ცხოვრობდა. ფერდობებზე მაღლა, ზედა ახალშენში, დაახლოებით 200 მეტრია: ეს უკვე მესხეთის ქედის დასავლეთი მთისწინეთია. აქ ჩამოდიან ბაღიანი და ხედიანი ნაკვეთისთვის და ქალაქთან ახლოს საცხოვრებელი სახლისთვის.

ახალშენი: სოფელი ბარცხანის ხეობაში

ბარცხანა ბათუმში ჩაედინება ზღვაში, ხეობა კი ქალაქს ბონი-გოროდოკთან უერთდება, ამიტომ ბათუმამდე აქედან შორი არ არის. აქ ცხოვრება და ქალაქში მუშაობა ან სწავლა სავსებით მოსახერხებელია. სოფელში შუა საუკუნეების ეკლესია დგას, გარშემო კი ბაღები, ბოსტნები და ტყე ფერდობებზე. თემის მეზობელი სოფლები, სამლება, ქვემო სამლება, განახლება და ხეგრუ, ახალშენს ჰგავს: კერძო სახლები, ბაღები და ვიწრო გზები ფერდობებზე.

სახლები აქ ძირითადად კერძოა, ერთოჯახიანი, ბევრი ორსართულიანი და რამდენიმე ეტაპად დაშენებული. მათ შორის თავისუფალ ნაკვეთებს ყიდიან, და მთელი წლის საცხოვრებელ ახალ სახლებს როგორც სოფელში, ისე ფერდობებზე მაღლა აშენებენ.

ხედიანი ნაკვეთი ფერდობზე

რაც უფრო მაღლაა ნაკვეთი, მით უკეთესია ქალაქისა და ზღვის ხედი და მით უფრო რთულია მშენებლობა. ზედა ახალშენის ფერდობებზე ნაკვეთს თითქმის ყოველთვის ტერასებით ასწორებენ, ბეტონშემრევისა და ამწის მისასვლელს კი წინასწარ გეგმავენ. ფერდობს ყიდვამდე გეოლოგი ათვალიერებს: მიწაში ბზარები, დახრილი ხეები და სველი ადგილები გრუნტის მოძრაობაზე მიუთითებს.

ტერასებს საყრდენი კედლები იჭერს, რომლებსაც გრუნტისა და წყლის დაწოლაზე ვითვლით. როგორ ვაშენებთ მათ, აღწერილია გვერდზე საყრდენი კედლების შესახებ.

მდინარე და მთის წყალი

ბარცხანა ძლიერი თავსხმის შემდეგ სწრაფად დიდდება, და ხეობაში სახლს იმ ნიშნულზე მაღლა ვდგამთ, სადამდეც წყალი ადიოდა. ფერდობებზე სხვა პრობლემაა: მთიდან ჩამომავალი წყალი ნაკვეთზე მოედინება და საძირკველს რეცხავს, თუ მას დრენაჟითა და არხებით არ ავარიდებთ.

სოფელში ცენტრალური კანალიზაცია ხშირად არ არის, და სეპტიკს სახლზე დაბლა და მეზობლების წყაროსა თუ ჭაბურღილისგან მოშორებით ვდგამთ. წყალს სოფლის წყალსადენიდან, წყაროდან ან ჭაბურღილიდან იღებენ. როგორ ვბურღავთ ჭაბურღილს და ვდგამთ გაწმენდას, მოგიყვებით გვერდზე ჭაბურღილის შესახებ.

მიწა და საბუთები

ახალშენში მიწა ხშირად სასოფლო-სამეურნეოდ არის რეგისტრირებული, ასეთ მიწას კი უცხოელი ვერ იყიდის, გარდა გამონაკლისებისა, როგორიცაა მემკვიდრეობა. თუ საქართველოს მოქალაქე არ ხართ, ნაკვეთის დანიშნულებას ბის გადახდამდე ვამოწმებთ, საჭიროებისას კი მას გარიგებამდე ცვლიან. ძველი სახლები ხშირად მემკვიდრეობით რეგისტრაციის გარეშე გადადიოდა, და საჯარო რეესტრის ამონაწერს მიწაზე მდგომს ვადარებთ.

სახლის ნებართვას ხელვაჩაურის მერია გასცემს. როგორ ავირჩიოთ და შევამოწმოთ ნაკვეთი, მოგიყვებით გვერდზე მიწის ნაკვეთის ყიდვის შესახებ.

საცხოვრებელი სახლი ქალაქთან ახლოს

ზამთარი ახალშენში თითქმის ისეთივე რბილია, როგორც ბათუმში, თოვლი იშვიათია, და აქ მთელი წელი ცხოვრება შეიძლება. ამისთვის სახლი თბილი და მშრალი უნდა იყოს, გათბობითა და ნესტისგან დაცვით, მასთან მისასვლელი გზა კი თავსხმისას გასავლელი. როგორ ვაშენებთ კერძო სახლებს, აღწერილია გვერდზე კერძო სახლების შესახებ.

გათბობა აქ საჭიროა, მაგრამ არა ისეთი ძლიერი, როგორც მთაში: ჩვეულებრივ საკმარისია გაზის ან ელექტრო ქვაბი და თბილი იატაკი, ღუმელს ან ბუხარს კი კომფორტისთვის და შუქის გათიშვის შემთხვევისთვის დგამენ. მთავარი საზრუნავი სიცივე კი არა, ნესტია, ამიტომ ვენტილაციასა და გაშრობას პროექტში თავიდანვე ვდებთ.